Niobe dan Dua Harta Tersembunyi Kumkapı

Terdapat tempat-tempat di Istanbul yang mengumumkan kehadiran mereka.

Mereka mempunyai pintu masuk megah, nama-nama terkenal, kerumunan pelancong dan kamera yang diarahkan ke segala arah.

Dan kemudian terdapat pula tempat-tempat yang seolah-olah bersembunyi.

Niobe menemui salah satu tempat tersebut di Kumkapı.

Beliau sedang berjalan melalui alun-alun restoran ikan yang terkenal, di mana suasana petang hampir mustahil untuk terlepas. Lampu dan hiasan tergantung di atas jalan, restoran-restoran sibuk, orang ramai berbual, dan Kumkapı menunjukkan wajah ceria yang begitu dikenali oleh para pelancong.

Tetapi perhatian Niobe tiba-tiba beralih daripada hingar-bingar itu.

Berapa langkah dari lampu dan hiasan tersebut, beliau noticing sesuatu yang aneh.

Di sebelah kiri berdiri sebuah dinding tinggi. Di belakangnya terdapat sebuah bangunan tanpa sebarang tanda kehidupan yang kelihatan.

Ia bukan salah satu rumah kayu yang biasa ditemui di Kumkapı.

Kali ini, struktur lama itu dibina daripada bata dan kelihatan hampir terlupa.

Di sebelah bertentangan, sebuah balai polis sibuk dengan orang ramai menunggu untuk memasuki pejabat kerajaan. Niobe melintasi kerumunan itu, tetapi beliau tidak dapat berhenti memikirkan bangunan senyap di belakang dinding itu.

Apa yang bersembunyi di sana?

Beliau berpaling ke kiri.

Dan kemudian beliau melihatnya.

Di seberang laluan pejalan kaki berdiri sebuah bangunan bersejarah lain.

Pada mulanya, ia kelihatan seperti struktur lama biasa yang tersembunyi di antara jalan-jalan Kumkapı. Tetapi kemudian Niobe menyedari papan tanda dalam bahasa Turki:

Panagia Elpida.

Nama itu serta-merta menarik perhatiannya.

Pintu besi berwarna perak tertutup. Namun bangunan itu sendiri seolah-olah sedang berbicara dengannya.

Di kedua-dua sisi fasad, beliau boleh mengenali huruf P dan E.

Panagia Elpida.

Perawan Harapan.

Niobe berdiri di situ seketika.

Kawasan sekitar gereja itu jauh daripada imej Istanbul yang licin dan tersusun seperti yang muncul pada kad pos. Dinding-dinding, laluan pejalan kaki dan bangunan sekeliling menunjukkan sisi lain Kumkapı—lebih tua, lusuh dan diabaikan.

Tetapi Niobe telah belajar sesuatu tentang Istanbul:

Adakalanya harta karun yang paling menarik bukanlah yang dipaparkan dengan cantik.

Mereka adalah harta yang membuatkan anda berhenti dan bertanya soalan.

Dan ini hanyalah permulaan.

Gereja di belakang dinding

Panagia Elpida adalah salah satu gereja Ortodoks Greek bersejarah di Kumkapı, terletak di Gerdanlık Sokak.

Sjarah gereja ini merentang berabad-abad. Bangunan semasa dibina pada akhir abad ke-19 oleh arkitek Vasilios Tsilenis, dengan sumber-sumber menandakan struktur semasa ini dibina pada tahun 1895 atau 1898. Versi-versi awal gereja sudah wujud di sini dan telah rosak akibat kebakaran. Rekod sejarah mencatatkan pembinaan semula selepas kebakaran besar pada abad ke-17.

Gereja ini dibina mengikut reka bentuk silang Greek, dengan kubah pusat dan dua menara loceng. Ia terletak di dalam halaman yang dikelilingi dinding tinggi, menjadikannya amat mudah untuk lalu di sekitarnya tanpa menyedari apa yang bersembunyi di sebaliknya.

Dan terdapat rahsia lain di dalam kompleks tersebut.

Sebuah ayazma, atau mata air suci, dikaitkan dengan gereja ini dan didedikasikan kepada Agios Georgios (Saint George). Dokumentasi sejarah menerangkan mata air suci di bawah kompleks gereja, termasuk elemen marmer dan hiasan keagamaan.

Niobe telah menemui harta pertama.

Tetapi bangunan yang beliau perhatikan sebelumnya di belakang dinding itu merupakan harta kedua.

Sekolah senyap Panagia Elpida

Berhampiran kompleks gereja berdiri bekas Sekolah Greek Kumkapı.

Hari ini, ia kelihatan sangat berbeza daripada apa yang mungkin dibayangkan apabila mendengar perkataan "sekolah."

Bangunan itu sunyi.

Dinding-dinding lamanya tidak lagi membawa suara kanak-kanak yang berlari-lari antara kelas. Tidak ada loceng sekolah memanggil pelajar kembali ke bilik darjah. Jalan-jalan sekeliling telah berubah, komuniti telah berubah, dan bangunan itu kehilangan kehidupan harian untuk tujuan asalnya diciptakan.

Walau bagaimanapun, ia tetap menjadi bahagian penting dalam sejarah komuniti Panagia Elpida.

Sekolah ini terletak di tenggara kompleks gereja, dan rekod sejarah menunjukkan bahawa aktiviti pendidikannya berakhir pada 1957.

Tarikh itu penting.

1957 bukan sekadar tahun apabila sebuah sekolah ditutup.

Ia menandakan bab lain dalam kepupusan secara beransur-ansur kebanyakan kehidupan komuniti Ortodoks Greek lama di bahagian Istanbul ini.

Sekolah dan gereja itu milik rangkaian komuniti di mana agama, pendidikan dan kehidupan harian saling berkait rapat.

Kanak-kanak boleh belajar di sekolah, keluarga boleh beribadat di gereja, dan bangunan-bangunan sekeliling boleh memenuhi keperluan komuniti.

Hari ini, sekolah itu berdiri sebagai pengingat senyap terhadap dunia itu.

Dua harta, satu cerita

Bagi Niobe, penemuan itu sebenarnya bukan tentang menemui sebuah bangunan terbengkalai dan sebuah gereja.

Beliau telah menemui dua bahagian daripada cerita yang sama.

Gereja itu memelihara memori rohani komuniti.

Sekolah itu memelihara memori pendidikannya.

Satu pernah menyambut orang ramai untuk berdoa.

Satu lagi pernah menyambut kanak-kanak untuk pelajaran.

Dan kini kedua-duanya menceritakan kisah mereka terutamanya melalui seni bina, dinding dan kesunyian.

Niobe memandang sekali lagi ke arah sekolah lama itu.

Kumkapı yang bising hari ini hanya beberapa langkah sahaja jauh.

Restoran-restoran sedang menyajikan ikan. Pelancong sedang mengambil gambar. Orang ramai menunggu di luar balai polis berhampiran. Kereta dan pejalan kaki meneruskan rutin harian Istanbul mereka.

Tetapi di belakang dinding, Kumkapı yang lain masih wujud.

Sebuah Kumkapı yang terdiri daripada keluarga Ortodoks Greek, guru-guru, kanak-kanak, imam-imam, perayaan, doa-doa dan generasi orang ramai whose lives were connected to this small corner of the city.

Dan mungkin itulah yang menjadikan Panagia Elpida dan sekolah lamanya begitu menarik.

Mereka tidak jauh dari monumen-monumen terkenal Istanbul.

Mereka berada di dalam Istanbul yang dilalui oleh kebanyakan pelancong tanpa disedari.

Niobe tersenyum.

Beliau tidak merancang untuk menemui apa-apa pada hari itu.

Beliau hanya sedang berjalan.

Dan sekali lagi, Istanbul mengingatkan beliau bahawa jika anda berpusing ke satu sudut, melihat di belakang satu dinding, atau membaca satu nama lama di sebuah bangunan yang terlupa, sebuah kota lain boleh tiba-tiba muncul.

Inilah penemuan Niobe: dua harta senyap Kumkapı—Panagia Elpida dan sekolah terbengkalai yang pernah melayani komuniti di sebelahnya.

Dan beliau tahu bahawa beliau perlu kembali.

Kerana sesetengah pintu di Istanbul mungkin tertutup hari ini...

tetapi kisah-kisah mereka masih menunggu untuk dibuka.