Niobe's verborgen Istanbul

De Nakilbent-cisterne ontdekken onder een tapijtwinkel

Er zijn momenten waarop je denkt dat je Istanbul al kent.

Je hebt door Sultanahmet gelopen, de Blauwe Moskee bewonderd, naast het oude Hippodroom gestaan en gekeken naar de enorme gebogen restanten van de Sphendone.

En dan opent Istanbul plotseling, volkomen onverwachts, een andere deur.

Dit overkwam mij op een gewone middag.

Ik liep in de buurt van het oude Hippodroom toen ik een prachtig tapijt zag dat in de etalage van een traditionele tapijtwinkel werd tentoongesteld. Het trok onmiddellijk mijn aandacht.

Dus, natuurlijk, bleef ik staan.

Voordat ik verder ging verkennen, besloot ik even te gaan zitten om een kopje heet Turkse thee te drinken.

Er is iets wonderlijk Istanbuls aan het drinken van thee terwijl je omringd bent door prachtige tapijten, kleuren, patronen en de rustige sfeer van een traditionele winkel.

Ik bewonderde het tapijt in de etalage toen de nieuwsgierigheid me overnam.

Ik wilde het van dichterbij bekijken.

En daar werd mijn kleine avontuur in Istanbul plotseling iets heel anders.

Een tapijt leidde tot een nieuwe ontdekking

Ik stapte de winkel binnen.

Het personeel begroette me en begon me enkele van de tapijten te tonen. Na elkaar verschenen er prachtige patronen, elk met zijn eigen kleuren, texturen en karakter.

Maar toen viel me iets op.

Het personeel toonde me trots iets onder de winkel.

In eerste instantie dacht ik misschien dat het gewoon een ander deel van het gebouw was.

Toen realiseerde ik me...

Er lag iets ouds onder mijn voeten.

Een trap leidde naar beneden.

En plotseling stond ik niet langer in een gewone tapijtwinkel.

Ik ging de ondergrond in.

Wat verbergt zich onder de tapijtwinkel?

Ik kon nauwelijks geloven wat ik zag.

Verborgen onder de moderne winkel bevond zich een oude Byzantijnse cisterne, tegenwoordig bekend als de Nakilbent-cisterne, ook wel de Nakkaş-cisterne of de cisterne van de Nakilbent-straat genoemd.

De cisterne ligt extreem dicht bij de Sphendone van het oude Hippodroom van Constantinopel en wordt geregistreerd als een Byzantijns waterbouwkundig werk uit ongeveer de 5e eeuw. Het is toegankelijk via de tapijtwinkel met toestemming.

Ik was dit gebied eerder voorbijgelopen.

Hoeveel andere mensen hadden hetzelfde gedaan?

Elke dag komen duizenden bezoekers naar Sultanahmet om de monumenten boven de grond te fotograferen.

Maar onder de straten wacht een ander Istanbul.

Een stiller Istanbul.

Een donkerder Istanbul.

Een Istanbul van steen, baksteen, water en vergeten verhalen.

Van tapijten naar Byzantijns Istanbul

Dit is wat mij het meest fascineert aan Istanbul.

Je kunt een winkel binnengaan om naar een prachtig Turks tapijt te kijken...

En een paar minuten later vind je jezelf staan in een structuur die behoort tot een volledig ander hoofdstuk van de geschiedenis van de stad.

Boven mij was modern Istanbul.

Rondom mij waren tapijten en keramiek.

Maar onder de vloer lag de wereld van Constantinopel.

Het voelde bijna onmogelijk.

De Nakilbent-cisterne is verbonden met het gebied rond het oude Hippodroom, een van de belangrijkste ruimtes van Constantinopel. De nabije Sphendone vormde het enorme gebogen zuidelijke einde van het Hippodroom en blijft een van de indrukwekkendste overgebleven sporen van de oude constructie.

En plotseling begreep ik iets over Istanbul:

Je hoeft geschiedenis niet altijd actief te zoeken. Soms wacht geschiedenis gewoon onder je.

Mijn onverwachte ondergronds avontuur

Ik was oorspronkelijk blijven staan vanwege een tapijt.

Ik bleef vanwege nieuwsgierigheid.

En ik ging de ondergrond in omdat de mensen in de winkel besloten me een deel van Istanbul te laten zien dat ik nooit had verwacht te vinden.

Dat is de schoonheid van het verkennen van deze stad zonder haast.

Soms zijn de meest memorabele ervaringen niet de beroemde monumenten die je van plan was te bezoeken.

Het zijn de ontdekkingen waarvan je niet wist dat ze bestonden.

Een klein deurtje.

Een vriendelijke uitnodiging.

Een kopje hete thee.

Een mooi tapijt in een etalage.

En dan...

Een trap die verdwijnt in het verleden.

Istanbul heeft meer dan één niveau

Staande in de Nakilbent-cisterne, kon ik niet stoppen met denken aan hoeveel lagen Istanbul heeft.

Er is het Istanbul dat we elke dag zien.

De cafés.

De restaurants.

De kleurrijke winkels.

De moskeeën.

De straten gevuld met bezoekers.

Daarnaast is er het Istanbul daaronder.

Oude muren.

Cisternes.

Oude funderingen.

Byzantijnse structuren.

Romeinse overblijfselen.

Ottomaanse toevoegingen.

Eeuwenlange geschiedenis, laag na laag op elkaar gebouwd.

De Nakilbent-cisterne is een van die plaatsen waar de lagen plotseling zichtbaar worden.

En dat is wat deze ontdekking zo speciaal voor mij maakte.

Van één verborgen schat naar een andere

Wat begon met een tapijt, eindigde niet met een tapijt.

De winkel zelf werd onderdeel van het verhaal.

De tapijten hierboven vertegenwoordigden de artistieke tradities van Turkije.

De keramiek en mooie objecten rondom mij weerspiegelden een ander deel van de culturele wereld van Istanbul.

En daaronder lag een Byzantijns waterbouwkundig werk dat eeuwenlang had overleefd.

Het was alsof de winkel me zei:

"Kijk goed. Istanbul heeft altijd iets eronder."

En misschien is dat het beste advies dat ik iemand kan geven die deze stad bezoekt.

Kijk goed.

Volg niet altijd het voor de hand liggende pad.

Sla af de kleine straat in.

Kijk in de oude winkel.

Stop voor thee.

Praat met mensen.

Stel vragen.

Want soms kan een simpel moment van nieuwsgierigheid je ergens uitzonderelijks brengen.

Mijn nieuwe geheim in Sultanahmet

Ik verliet de cisterne versteld.

Ik kwam voor een dichtere blik op een tapijt.

In plaats daarvan ontdekte ik een verborgen hoofdstuk van Byzantijns Istanbul.

De Nakilbent-cisterne heeft misschien niet de roem van de Basilica Cisterne, maar misschien is dat juist deel van zijn charme.

Het voelt als een ontdekking.

Een geheim dat voor ieders ogen verborgen ligt.

En nu, wanneer ik in de buurt van het oude Hippodroom loop en de Sphendone zie, weet ik dat er een andere wereld wacht, slechts een paar stappen verwijderd — onder een tapijtwinkel.

Dus, was dit mijn laatste onverwachte ontdekking in Istanbul?

Absoluut niet.

Want ik heb tijdens mijn reizen iets geleerd:

In Istanbul is het verhaal nooit echt voltooid.

Soms...

begint het verhaal pas wanneer je de deur opent.

— Niobe